Van kleur naar zwart-wit

Van kleur naar zwart-wit in Lightroom Classic

Een van mijn voornemens voor dit jaar is om veel in zwart-wit te fotograferen. Nou hebben we tegenwoordig natuurlijk camera’s die altijd in kleur fotograferen. OK, je kunt je camera op zwart-wit zetten en dan krijg je zwart-wit jpegs, waarbij de camera de omzetting doet. De Raw-bestanden hebben echter nog steeds alle kleurinformatie en – zoals bekend – je kunt beter een Raw-bestand bewerken dan een jpeg. In Lightroom Classic kun je daarom beter – vanuit Raw – zelf de omzetting van kleur naar zwart-wit maken.

Veel recepten

Er zijn talloze manier om zwart-wit foto’s te maken. Dat kan bijvoorbeeld in de camera zelf, waarbij de camera bepaalt hoe die omzetting gaat. Op mijn Fujifilm X-H1 heb ik allerlei ‘recepten’ waarmee de camera die omzetting kan doen. Acros, Monochrome, Sepia, de resultaten van die recepten zien er mooi uit, maar het zijn uiteindelijk jpegs. Als je in Raw fotografeert dan is de voorvertoning van de foto meestal de zwart-witversie van de foto, maar ga je de foto ontwikkelen in Lightroom Classic dan zie je dat het een ‘gewoon’ Raw-bestand is in kleur.

Lightroom voor zwart-wit!

Met de gereedschappen die je in Lightroom hebt kun je een foto op allerlei manier omzetten naar zwart-wit. Je hebt bijvoorbeeld de verschillende cameraprofielen. Lightroom Classic heeft Adobe Monochroom voor een standaard omzetting naar zwart-wit. Omdat ik Fujifilm-bestanden heb, zie ik ik nog allerlei andere profielen: Camera ACROS, Camera Monochroom van Fuji en die profielen dan ook nog met geel- en roodfilters.

Een voorbeeld

Er zijn talloze wegen naar Rome, dit is – op dit moment – de mijne voor een omzetting naar zwart-wit. Als ik een foto wil omzetten bewerk ik de foto eerst zo goed mogelijk als kleurenfoto. De foto in dit voorbeeld was genomen bij weinig licht, daarom op ISO 6400. Veel ruis, dus daar heb ik bij Ruisreductie wat aan gedaan. Er was kunstlicht binnen en buiten viel de avond. De Drie Koningen op de voorgrond zijn daarom warm, gelig, buiten is het blauw en koud. Dat heb je nu eenmaal met twee verschillende kleurtemperaturen. Foto’s met moeilijk licht lenen zich vaak voor een omzetting naar zwart-wit. Dus, als de foto in kleur is ontwikkeld, speel ik met de verschillende zwart-witprofielen die ik tot mijn beschikking heb.

Van kleur naar zwart-wit
Verschillende profielen in Lightroom Classic: vanaf linksboven, met de klok mee: het Oorspronkelijke bestand met Adobe Kleur, Adobe Monochome, Camera Acros+Ye-filter en Acro+R-filter.

Adobe Monochroom

Ik koos in dit geval voor Camera Monochroom+R-filter, alsof ik de foto heb geschoten met zwart-witfilm waarbij er een roodfilter op de lens zat geschroefd. Het ziet er mooi uit, maar ik zit vast aan dat profiel en de omzetting die dat bewerkstelligd. Ik wil eigenlijk zelf invloed hebben hoe de verschillende kleuren naar zwart-wit worden omgezet. Daarom maak ik een virtuele kopie van mijn bewerkingen tot nu toe (command-’) en kies als profiel Adobe Monochroom.

Doelaanpassingsgereedschap

Door het kiezen voor dit profiel verandert het deelvenster HSL/Kleur in het deelvenster Zwart-wit. In dat deelvenster zie je 8 schuifregelaars waarmee je de intensiteit van de omzetting van die kleur naar zwart-wit kunt beïnvloeden. Na je keuze voor het Adobe Monochroom-profiel staan alle schuifregelaars op 0. Onderin dit deelvenster zit de knop Automatisch. Daar begin ik meestal mee. Na Automatisch zijn alle schuifregelaars verschoven, in een soort S-vorm, de klassieke omzetting naar zwart-wit. Nu begint het echte finetunen van je zwart-wit omzetting: met het Doelaanpassingsgereedschap (target adjustment tool) linksboven in dit deelvenster.

Advertentie

De omzetting zelf bepalen

Van kleur naar zwart-wit
Het resultaat van deze zwart-witsessie.

Je kunt natuurlijk zelf aan die schuifregelaars gaan trekken, maar met het Doelaanpassingsgereedschap kun je in de foto de omzetting van de kleuren zelf naar je hand zetten. Die blauwe kleur van buiten moet donkerder, wat mij betreft. Ga met het gereedschap naar de ‘kleur’ van buiten – het blauw – en sleep naar beneden. De lucht buiten wordt donkerder. Je ziet ook dat de blauwe schuifregelaar naar links gaat. De figuurtjes van de Koningen en de kameel moeten lichter dus sleep ik met het gereedschap naar boven. Ze worden lichter en de oranje schuifregelaar schuift naar rechts.

Zo ga je door totdat je tevreden bent. Conclusie van deze blogpost (wat mij betreft): je hoeft niet per se naar plug-ins als Silver Efex om een goede zwart-wit omzetting te krijgen. Met Adobe Monochroom en het deelvenster Zwart-wit met het Doelaanpassingsgereedschap kom je een heel eind.

Meer over Lightroom Classic leren? Bij Van Duuren Media zijn er verschillende boeken die Lightroom Classic behandelen. Ontdek Lightroom Classic van Pieter Dhaeze en Hans Frederiks, de boeken van Scott Kelby over Lightroom of Photoshop en Lightroom Classic voor fotografen Classroom in a book van Adobe…

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.