Handboek Canon EOS: De Elektronische Waterpas

Canon EOSHet boek van de maand januari is het Handboek Canon EOS, het ultieme naslagwerk voor alle Canon EOS-fotografen. Het is geschreven door Pieter Dhaeze. Deze maand publiceren we op dit blog een aantal voorproefjes uit het boek. Dit is het 2de voorproefje. Het behandelt de elektronische waterpas: met de elektronische waterpas staat de horizon altijd recht… Het 1ste voorproefje uit het boek – over Auto ISO – vind je HIER. Het 3de voorproefje over Wifi en Canon EOS vind je HIER. Het vierde voorproefje over de EOS Utility vind je HIER.

Elektronische waterpas

Heb jij een timmermansoog wanneer je een landschap kadert of staat de horizon altijd (een beetje) scheef. Zo’n scheve horizon kun je proberen te voorkomen door een waterpasoog op je statief te gebruiken, maar het gaat nauwkeuriger met de elektronische waterpas die in veel EOS-camera’s ingebouwd is. Waar vind je die elektronische waterpas, hoe gebruik je hem en hoe is de nauwkeurigheid?

Bij onderwerpen als landschap-, interieur- en architectuurfotografie, maar ook bij reproductie- en productfoto’s is het wenselijk dat de foto recht staat of waterpas is. Met een waterhorizon in de verte heb je een goed richtpunt. Bij gebouwen, ruimtes en producten is dat wat moeilijker, maar wil je dat het onderwerp een natuurlijk perspectief heeft. Dit is vaak het geval als de hoofdlijnen van een dergelijk onderwerp exact horizontaal of verticaal lopen.

Elektronische waterpas
Een scheve horizon.

Tip • Raster Behalve een waterpas kun je natuurlijk ook het raster in de zoeker van je camera of tijdens Live view gebruiken om een onderwerp recht te zetten. Je krijgt met een dergelijk raster ook meteen een goede indruk van de gewenste vlakverdeling. Je kunt ook de AF-punten in de zoeker als richtlijn gebruiken voor een rechte horizon.

Wat je ook als richtpunt neemt in het kader, vaak staat het onderwerp al ‘goed’ als de camera exact horizontaal of verticaal staat. Sommige mensen kunnen dat op gevoel met een soort timmermansoog,maar het merendeel van de fotografen heeft een hulpmiddel nodig. Zo zijn er al decennialang allerlei soorten fysieke waterpassen voor statieven en camera’s verkrijgbaar, die werken met een luchtbel in een waterbuis, zoals ook de klusser in zijn gereedschapskist heeft zitten. Met een dergelijke ‘mechanische’ waterpas zijn goede resultaten te bereiken, maar kleine afwijkingen zijn niet ondenkbaar.

Elektronische waterpas

Met de komst van de digitale camera en de ontwikkelingen van de elektronica (onder andere in smartphones) heeft bij Canon sinds de EOS 7D mark II een elektronische waterpas zijn intrede gedaan en is vanaf die tijd standaard aanwezig in de midrange- en high-end camera’s. Hoe die elektronische waterpas precies werkt, laten we hier buiten beschouwing en kijken vooral naar het praktische gebruik.

elektronische waterpas
Een enkel-assigewaterpas van de EOS 80D (l) en een dubbel-assige van de EOS 5D mark IV: 100% vlak (m), gedraaid en gekanteld (r).

De elektronische waterpas is in drie weergaves op de camera te zien, op het lcd-scherm, tijdens Live view en in de optische zoeker. De aanduiding op het lcd-scherm wordt getoond door enkele malen op de Info-knop te drukken. In de betreffende weergave is een cirkel met links en rechts twee rechte lijnen. Als de camera niet waterpas staat, dan zijn deze lijnen roodgekleurd en vallen ze niet samen met twee grijze lijnen. Als de camera wel waterpas is, dan worden de lijnen groen en vallen ze exact samen met de grijze lijnen. De nauwkeurigheid is hoog en vereist een stevig statief met een stabiele kop.

elektronische waterpas
Waterpasweergave in Live view.

Bij high-end EOS-camera’s is een twee-assige waterpas ingebouwd, die dus niet alleen een scheve horizon kan voorkomen, maar ook een eventueel ongewenste kantelstand van de camera naar boven of onder in beeld brengt. Als een dergelijke waterpas op beide assen groen is, dan staat de camera dus exact in een horizontaal vlak. Als je werkt met een tilt-shiftlens, dan weet je zeker dat alle gebouwen recht staan.

Gebruik je het lcd-scherm als zoeker – wat bij genoemde onderwerpen vaak het geval zal zijn – dan kun je de waterpas ook zichtbaar maken in de Live view-weergave. Druk daartoe weer enkele malen op de Info-knop.

Ten slotte kun je de waterpas ook in de optische zoeker van de camera laten tonen, wat handig is wanneer je uit de hand met de optische oogzoeker kadert en niet vanaf statief. Deze weergave is echter niet zo nauwkeurig als op het lcd-scherm. Heeft een EOS alleen een horizontale waterpas, dan zie je links onderin een klein icoontje van een camera, waarbij acht streepjes aangeven of de camera scheef staat of recht. Bij een camera met een twee-assige waterpas zie je bovenin een kruis met blokjes. Staat de camera 100% vlak, dan zie je alleen het middelste blokje in dat kruis. Je kunt de waterpas in de zoeker eventueel uitzetten in het menu Zoekerweergave.

elektronische waterpas
Waterpasweergave in de optische zoeker bij EOS 80D (m) en EOS 5D mark IV (r).

Tip • Precies Haaks Wil je een rechthoekig voorwerp, zoals een gebouw of schilderij, symmetrisch en haaks fotograferen, zorg dan dat je precies haaks op het midden van het voorwerp staat. Kijk dan of evenwijdige horizontale lijnen ook evenwijdig lopen met de boven- en onderkant van het kader en doe dat eventueel ook met verticale lijnen.

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.